Den Helder – In de tuin voor de hoofdingang van het KIM staat een borstbeeld van Karel Doorman. Het is een sculptuur van koper (hol van binnen) en is 85 centimeter hoog. De sokkel is van steen en is 50 bij 130 cm. Het borstbeeld was een schenking aan het KIM, door de burgerij van Den Helder. Aanleiding was het 100 jarig bestaan van het opleidingsinstituut, in 1954.
Op de sokkel staat de volgende tekst te lezen:
“Ik val aan,volg mij”
K.F.M. Doorman, Schout bij nacht
Gesneuveld a/b Hr. Ms. De Ruyter in de 2e wereldoorlog als bevelhebber van een geallieerd Nederlands–Amerikaans–Brits–Australisch eskader in de slag van de Javazee op 27 febr. 1942.
Tijdens het ‘Eeuwfeest te Willemsoord’ werd het door Dirk Bus, een uit Den Haag afkomstige beeldhouwer, vervaardigde beeld onthuld op 15 oktober 1954 door de toenmalige burgemeester G. D. Rehorst. Bij de onthulling van het borstbeeld waren de weduwe, kinderen en enige verre familieleden van Karel Doorman aanwezig. Ook Dirk Bus woonde de plechtigheid bij. Buiten het hek volgden vele burgers de onthulling. De commandant van de adelborstenopleiding, kapitein ter zee H. A. W. Goossens, aanvaardde het geschenk namens het KIM. Na de onthulling werd een krans aan de voet van het borstbeeld gelegd door de voorzitter van het Karel Doormanfonds, de heer F. J. Houwert. Naast het borstbeeld werd ook een door Admiraal C. W. Brouwer zelfgecomponeerde ‘Karel Doorman – mars’ aangeboden, waarin de dramatiek van de Slag in de Javazee doorklinkt.
Karel Doorman
Het borstbeeld van Karel Doorman kwam er niet voor niets. Hij wordt gezien als een van onze grote zeehelden. Karel Willem Frederik Maria Doorman werd op 23 april 1889 in Utrecht geboren. In 1906 kwam hij naar Den Helder om als Adelborst zijn vierjarige opleiding aan het KIM te volgen en in 1910 werd hij benoemd tot officier. Hij heeft heel wat zeeën bevaren en haalde tevens zijn vliegbrevet.
Vanaf 1918 vloog hij vanaf marinevliegkamp De Kooy, waarvan hij in de jaren 1919 tot 1921 tevens de commandant was. Hij kreeg vele onderscheidingen, waaronder Ridder in de Orde van de Nederlandse Leeuw, Ridder in de Orde van Oranje Nassau en Officier in de Orde van Oranje Nassau. Hij klom op tot Schout bij Nacht en kreeg in 1942 het bevel over de Combined Striking Force in de Javazee, waar hij met zijn schip De Ruyter ten onder is gegaan op 27 februari 1942. Tussen 1946 en 2006 werden maar liefst drie schepen, als eerbetoon, naar Karel Doorman vernoemd.
De tekst “Ik val aan, volg mij” sprak Karel Doorman tijdens deze slag in de Javazee. De geromantiseerde versie wil ons doen geloven dat hij dit riep om de schepen onder zijn bevel aan te moedigen tot de aanval over te gaan. In werkelijkheid was het een tactisch sein door middel van vlaggen en over de radio, het “All ships, follow me”. Tijdens dit klassieke oppervlaktegevecht was het tweede schip getroffen en de hele linie dreigde achter dat schip aan te varen. Het sein was dus slechts bedoeld om de ontstane verwarring te verhelpen.
Dirk Bus
De kunstenaar werd geboren op 5 december 1907 in Den Haag. Hij volgde een opleiding aan de Koninklijke Academie in zijn woonplaats en later aan de academie in Amsterdam. Bus werd leraar op de vrije academie en de Koninklijke academie in Den Haag. Hij kreeg talrijke opdrachten voor het vervaardigen van beelden, zoals aan de gevel van het oude stadhuis en ook in het Haags Gemeentemuseum is het nodige werk van hem te bewonderen. Hij ontving twee jaar Koninklijke subsidie, was lid van Pulchri Studio en was er jarenlang de voorzitter. Verder was hij lid van de groep Verve en de Posthoorngroep. Hij overleed op 10 juni 1978 te Den Haag.
Gelieve rekening te houden met de volgende richtlijnen:
Lees de volledige voorwaarden voor het reageren op
http://www.denhelderactueel.nl/info/reageren/
Reacties die niet voldoen aan deze voorwaarden, kunnen worden gewist door de redactie. Personen die zich herhaaldelijk niet aan de regels houden, kunnen worden uitgesloten van de mogelijkheid tot reageren.
Een eigen afbeelding bij uw reactie? Kijk voor informatie op http://nl.gravatar.com
nu.nl – Algemeen
Leonardo, Den Helder.
11 maart 2010 at 13:21
Het borstbeeld van Karel Doorman is mij erg bekend.
Ik liep er bijna dagelijks langs en ik vond het een indrukwekkende figuur.
Beetje off-topic maar het borstbeeld wat ik bedoel staat in Rotterdam aan de Karel Doormanstraat.
Misschien heeft het onderbewust meegespeeld bij mijn beroepskeuze voor een loopbaan bij de Koninklijke Marine.
Wie zal het weten.
Ed Schotman
25 april 2011 at 17:31
Ter nagedachtenis aan bovenstaande Leonardo (i.v.m. met zijn toen geplaatste reactie) mijn vader, zijn broer Dick en het marinepersoneel van de Hr.Ms. De Ruyter. Het verhaal wat ik nu neerzet is nooit ergens beschreven en vond het op zijn plaats om het nu maar eens op te schrijven. Ik zal het maar noemen de fatale nacht dat Den Helder bijna 1000 vaders, zonen en kinderen verloor. Dertig jaar geleden was mijn vader op een jubileum op vliegveld “De Kooy” toen er een man op mijn vader afstapten en vroeg; “Bent U de broer van Dick Schotman” Waarop mijn vader bevestigd antwoorden: “Ja” Waarop mijn vader vroeg wat is de reden dat U dit vraagt. Toen begon de man te vertellen dat hij de broer van mijn vader gekend had en met hem gevaren had en er ook bij was dat hij voor altijd nooit meer zijn vaderland zou zien. Wat bleek bij het zinken van Hr.Ms De Ruyter had de bemanning een aantal vlotten overboord gegooid en vele van hun zijn toen in het water gesprongen en toen op deze vlotten gekropen.
‘s-Nachts waren twee van deze vlotten bij mekaar gebleven en de broer van mijn vader “Dick” was in het water achter een van de vlotten gaan zwemmen en duwde deze al zwemmen voort en onderwijl zong hij liedjes o.a. het toen bekende “Sarie Marais” daar iedereen zeer moe was vielen vele in slaap op de vlotten ‘s-ochtends bij het ochtend gloren werd iedereen wakker door het geluid van hagel en zag aan de horizon japanse vliegtuigen over het water scheren en ontdekte ook dat het vlot waar de broer van mijn vader achter zwom verdwenen was. Het vermoeiden van deze meneer is ook dat deze vliegtuigen toen iedereen gedood hebben die toen op dat vlot waren en dit was dan ook het laatste wat mijn vader ooit van zijn broer heeft gehoord en of ik dit verzin nee zijn naam staat vermeld bij het monument ter herinnering.
Ed Schotman
Leonardo, Den Helder.
11 maart 2010 at 13:28
Maker van het door mij bedoelde borstbeeld (Bron: Wikipedia.);
Willem Adolf Verbon (Rotterdam, 28 oktober 1921 – aldaar, 9 november 2003) was een Nederlands beeldhouwer.
Verbon maakte veel bronzen beelden voor de openbare ruimte, vooral in zijn woonplaats Rotterdam en omgeving. Zijn werk bestaat vooral uit figuratieve sculpturen, meestal historische figuren voorstellend. Het meeste werk kwam tot stand in samenwerking met Verbons levensgezel en assistent Kees van der Sluis.
Werk
Tot de bekendse Rotterdamse werken horen het borstbeeld van Karel Doorman uit 1959 in de Karel Doormanstraat, het beeld Bep van Klaveren uit 1992 dat aan de Boezemsingel staat en de sculptuur van koningin Wilhelmina uit 1998 op de Kop van Zuid. Daar staat ook zijn beeld van Desiderius Erasmus (2001).
vroeger
11 maart 2010 at 13:29
Heel misschien is dit wel een aan zetje voor de koperzagers onder ons.
Want de koper (brons) word duur betaalt.
Hans Z.
11 maart 2010 at 14:41
Karel Doorman had een zoon (S.J.) die op zijn gebied ook beroemd was, filosoof en hoogleraar in Delft en Rotterdam. En niet erg positief over Defensie, wat ik mij herinner.
Leonardo, Den Helder.
11 maart 2010 at 21:45
@Hans Z. 11 maart 2010 at 14:41 ; En een kleinzoon die weer gek is op de marine.
Bezoekt en doet aktief mee op marinefora. (wel onder een nickname)
@vroeger 11 maart 2010 at 13:29 ; Ze mogen er nu wel een schildwacht bijzetten.
Zo te zien is hij van brons wat beduidend minder opbrengt dan puur koper.
vroeger
11 maart 2010 at 21:52
misschien heeft Bob nog wat aan het brons.