Den Helder – Monumenten en gedenkplaten worden niet vanzelfsprekend tot kunst gerekend. Toch zijn sommige monumenten voorzien van een kunstwerk, zoals een beeld of gedicht en anderen zijn qua vormgeving een kunstwerkje op zich. Een voorbeeld hiervan is het grafmonument op de Huisduinen begraafplaats, De Adder.
De Adder staat op een klein veldje, is vierkantig en op alle vlakken staan de namen van de bemanningsleden die op woensdag 5 juli 1882 omkwamen bij de zeeramp van Zr. Ms. Rammonitor Adder. De oorzaak van deze ramp is nooit achterhaald en werd pas ontdekt toen in Holland en Friesland de lijken aanspoelden op de kust. Wel werd door een later ingesteld onderzoek duidelijk dat de bemanning niet volledig was en onvoldoende ervaring bezat om met dit schip om te gaan.
Het schip vertrok vanuit IJmuiden met 65 bemanningsleden aan boord. De enigen die de ramp overleefden waren de vermoedelijk tien leden die op dat moment met verlof waren. De ramp voltrok zich slechts een mijl buiten de kust en bleef onopgemerkt tot de lijken aanspoelden.
De geborgen lichamen van 28 marinemensen werden begraven in een gemeenschappelijk graf op de Algemene Begraafplaats te Huisduinen. Een jaar later werd, op 5 juli 1883 een gedenksteen ter nagedachtenis aan de bemanning van de Zr. Ms. Adder opgericht door een daartoe opgerichte commissie onder leiding van de toenmalige burgemeester Stakman Bosse.
Het grafmonument, oftewel gedenkzuil is een klassieke cippus op een breed basement, bekroond met een timpaan. Het is gemaakt van hardsteen en delen van het monument zijn gezwart. Aan alle zijden, zowel op de cippus als op het basement, staan de namen van de overledenen, met daarbij hun functie aan boord van het schip. Bovenaan elk tekstveld staat het wapen van de Marine afgebeeld. Helaas zijn niet alle letters meer evengoed leesbaar. Op een van de zijden staat de gedenktekst:
Ter nagedachtenis
Aan de bemanning van Zr. Ms. Rammonitor
ADDER
Vergaan in den nacht van 5 op 6 juli
1882
Op de hoogte van Scheveningen
In het gezicht der vaderlandse kust
Wie de gedenkzuil heeft vervaardigd hebben we helaas niet kunnen achterhalen.
Gelieve rekening te houden met de volgende richtlijnen:
Lees de volledige voorwaarden voor het reageren op
http://www.denhelderactueel.nl/info/reageren/
Reacties die niet voldoen aan deze voorwaarden, kunnen worden gewist door de redactie. Personen die zich herhaaldelijk niet aan de regels houden, kunnen worden uitgesloten van de mogelijkheid tot reageren.
Een eigen afbeelding bij uw reactie? Kijk voor informatie op http://nl.gravatar.com
nu.nl – Algemeen
H. Z.
17 december 2009 at 13:02
De ramp met dat schip was de direkte aanleiding tot de oprichting van de KVMO, de (nu Koninklijke) Vereniging van Marineofficieren , 1883.